61 samorządów i biznes proszą Prezydenta o podpis pod ustawą metropolitalną dla Pomorza

Jedna decyzja może uporządkować codzienne dojazdy setek tysięcy osób i przyspieszyć rozwój całego regionu. Samorządowcy z Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot (OMGGS) razem z przedstawicielami pomorskiego biznesu wystąpili do Prezydenta RP Karola Nawrockiego z prośbą o podpisanie ustawy metropolitalnej dla Pomorza. Jak podkreślają, projekt – przygotowywany i uzgadniany przez lata – ma odpowiadać na realne potrzeby ponad 1,5 mln mieszkańców i czeka już tylko na ostateczną decyzję głowy państwa.

Wspólny apel jest elementem szerszej mobilizacji samorządów. Tego samego dnia podobny dokument trafił do Prezydenta RP także od 41 samorządów z Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. W sumie chodzi o obszary zamieszkiwane przez ponad 3,5 mln osób – mieszkańców, którzy funkcjonują w zintegrowanych układach miejskich niezależnie od granic administracyjnych.

„Oddolny projekt” i wspólny front 61 samorządów

W przypadku Pomorza pod apelem podpisały się przedstawicielki i przedstawiciele 61 samorządów. Wskazują, że to efekt wieloletniego porozumienia dużych miast, mniejszych gmin i powiatów oraz konsekwentnej pracy nad rozwiązaniem, które ma ułatwić codzienne życie mieszkańców i wzmocnić potencjał gospodarczy regionu.

Dziś apel do Prezydenta RP wystosowali przedstawiciele 61 samorządów z Pomorza. Podobny apel trafił dziś do Prezydenta także od 41 samorządów z Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. To w sumie ponad 3,5 mln mieszkańców. Nasz apel to przede wszystkim głos samych mieszkańców. To oni każdego dnia tworzą tę metropolię w praktyce, dojeżdżając do pracy, ucząc się i prowadząc tu swoje firmy. Jesteśmy w pełni gotowi na te zmiany i wierzymy w pomyślny finał. Ustawa metropolitalna to efekt kilkunastu lat pracy i wyjątkowego porozumienia między miastami, mniejszymi gminami i powiatami. Pomorze udowodniło, że w ważnych sprawach potrafimy ze sobą współpracować

Michał Glaser, prezes Zarządu OMGGS

Wystąpienie OMGGS i partnerów ma pokazać, że projekt nie jest inicjatywą jednego miasta ani jednej grupy interesów. Samorządowcy podkreślają, że ustawa ma stworzyć ramy do wspólnego zarządzania sprawami, które już dziś wykraczają poza granice pojedynczych gmin: transportem publicznym, planowaniem przestrzennym czy koordynacją kluczowych inwestycji.

Transport bez granic: jeden bilet, spójna siatka połączeń, mniej korków

Najmocniejszym i najczęściej powtarzanym argumentem była codzienna mobilność mieszkańców. Lokalne władze wskazują, że życie metropolii już się toczy – tyle że systemy organizacji usług publicznych, zwłaszcza komunikacji, nadal są rozproszone. Efektem są m.in. korki oraz trudność w budowie wspólnych rozwiązań infrastrukturalnych.

Nasi mieszkańcy nie żyją w granicach administracyjnych - mieszkają w Żukowie, pracują w Gdańsku, uczą się w Gdyni. Tymczasem transport czy planowanie przestrzenne wciąż są zarządzane w sposób rozproszony, czego efektem są codzienne korki. Ustawa pozwoli stworzyć jeden, spójny system ze wspólnym biletem, lepszą koordynacją połączeń oraz nowymi liniami dowozowymi do głównych węzłów komunikacyjnych. Dla mieszkańców oznacza to prostsze, szybsze i wygodniejsze podróżowanie po całym regionie. Dlatego dziś, z Żukowa, jeszcze raz zwracamy się do Pana Prezydenta z prośbą o podpisanie ustawy metropolitalnej. Wierzymy, że będzie to decyzja, która otworzy nowy rozdział w historii Pomorza i pozwoli skuteczniej odpowiadać na wyzwania, przed którymi stoją nasi mieszkańcy

Mariola Zmudzińska, burmistrz Żukowa

W praktyce ma to oznaczać zintegrowany system transportu publicznego, w tym wspólny bilet i lepiej skoordynowane połączenia, a także nowe linie dowozowe do głównych węzłów. Samorządowcy wskazują, że skala codziennych podróży – do pracy, szkół i usług – wymaga narzędzi, których dziś brakuje w rozdrobnionym modelu zarządzania.

„To nie ma barw politycznych”. Deklaracje ponad podziałami

W trakcie spotkania wielokrotnie podnoszono wątek ponadpartyjnego charakteru prac nad ustawą. Włodarze gmin mówią wprost: projekt był rozwijany przez lata przez samorządowców o różnych poglądach, a jego głównym adresatem jest mieszkaniec, nie bieżący spór polityczny.

Jesteśmy tutaj nie tylko jako włodarze naszych gmin, ale przede wszystkim, jako mieszkańcy tego regionu. Zdecydowanie i jednym głosem chcemy podkreślić, jak ważna to jest ustawa. Od wielu lat pracują nad nią samorządowcy o różnych poglądach, co pokazuje, że ustawa nie ma charakteru politycznego. Dzisiaj wszyscy mówimy jednym głosem - Panie Prezydencie, Pomorze potrzebuje tej metropolii

Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni

Argument o powiązaniach metropolii z otoczeniem mocno wybrzmiał także z perspektywy powiatów. Wskazywano, że mieszkańcy często mieszkają poza głównymi miastami, ale pracują i uczą się w Trójmieście, co generuje masowe, codzienne potoki ruchu.

Nasz powiat zamieszkuje ponad 150 tysięcy ludzi, którzy każdego dnia dojeżdżają do pracy i szkół w Trójmieście. Ta ustawa to projekt wypracowany w pełni oddolnie, który nikomu nie został narzucony, a dziś łączy nas wszystkich ponad podziałami. W imieniu mieszkańców Powiatu Kartuskiego zwracam się do Pana Prezydenta Karola Nawrockiego z prośbą o podpis, który otworzy nowy etap rozwoju Pomorza

Bogdan Łapa, starosta Kartuski

Pół miliarda złotych na stole i gwarancje dla małych gmin

Wątek finansowy stał się kolejnym mocnym elementem apelu. Samorządowcy wskazują, że wraz z ustawą pojawia się realny strumień środków, które – jak podkreślano – mają być przeznaczane przede wszystkim na lepszy transport publiczny.

Dobro mieszkańców nie może mieć barw politycznych. To są realne korzyści. Na stole leży pół miliarda złotych, które zostaną wykorzystane przede wszystkim na lepszy transport publiczny - to są pieniądze dla naszych mieszkańców. Panie Prezydencie, gorąco wierzymy, że Pan podpisze naszą ustawę i będziemy mogli się cieszyć z udogodnień, jakie ona daje

Mateusz Richert, burmistrz Redy

Dużo miejsca poświęcono też temu, jak ustawa ma działać w praktyce poza rdzeniem metropolii. Zwracano uwagę, że dla wielu mieszkańców mniejszych miejscowości sprawny dojazd do szkół, szpitali czy instytucji kultury jest równie ważny jak szybkie połączenia między największymi miastami.

Ustawa to szansa dla tych, którzy mieszkają poza rdzeniem metropolii. To szansa na sprawny dojazd do szkół, do kultury, do szpitali. Mówimy tu nie tylko o jednym bilecie, ale także o dodatkowych liniach dowozowych. Potrzebujemy nie tylko mechanizmów prawnych, ale także dodatkowych środków. Połowa jednostek samorządu terytorialnego na obszarze tym, który ma wejść pod parasol ustawy metropolitalnej to są gminy do 14 tys. mieszkańców. To właśnie te małe gminy będą największymi beneficjentami tej ustawy. Zapewnia ona, że przynajmniej 40% wszystkich środków będzie trafiać to małych samorządów

Eunika Niemc, burmistrz Kosakowa

Panie Prezydencie, jak miasto będzie bogate - to i wieś będzie bogata. To ustawa dla małych gmin

Ryszard Kalkowski, wójt Gminy Szemud

Wśród deklarowanych efektów ustawy, najczęściej wymieniano:

• wspólny bilet i spójniejszy system transportu w skali całego obszaru,
• lepszą koordynację połączeń i nowe linie dowozowe do węzłów komunikacyjnych,
• sprawniejsze planowanie i rozwój infrastruktury bez blokady granicami administracyjnymi,
• wzmocnienie mniejszych samorządów – przy założeniu, że przynajmniej 40% wszystkich środków ma do nich trafiać.

Biznes i pracownicy: korki kosztują, metropolia ma pomóc

Do apelu dołączyli także przedstawiciele środowiska gospodarczego, wskazując na policzalne koszty codziennego paraliżu komunikacyjnego. Z perspektywy firm problemem nie jest jedynie komfort dojazdu, ale też straty czasu, mniejsza przewidywalność i trudniejsza organizacja pracy.

Pracodawcy od lat ponoszą realne straty finansowe wynikające z codziennych korków i niewydolnego systemu transportowego. To jeden z najważniejszych argumentów przemawiających za utworzeniem metropolii, która umożliwi samorządom skuteczniejszą integrację działań na rzecz rozwoju transportu publicznego i infrastruktury. Dzięki temu mieszkańcy będą mogli sprawniej się przemieszczać, a region zyska lepsze warunki do rozwoju gospodarczego. Jest to niezmiernie ważna rzecz dla całego rozwoju Metropolii

Zbigniew Jarecki, prezes Zarządu Kaszubskiego Związku Pracodawców

W komunikacie o szerokim poparciu dla projektu podkreślano, że inicjatywa łączy samorządy, biznes i stronę społeczną. Wśród wspierających wymieniono m.in. Pracodawcy Pomorza, Sztab Pomorskich Przedsiębiorców, a także regionalnych reprezentantów „Solidarności”, OPZZ i FZZ.

Silne zaplecze eksperckie i długa lista instytucji popierających projekt

W tle apelu jest również argument naukowy i ekspercki. Pod apelem do Sejmu miało podpisać się 31 wybitnych profesorów, w tym osoby związane z PAN, UW, UJ i UG, a rekomendacje miały wydać także Konferencja Rektorów Uniwersytetów Polskich. Wśród wymienianych nazwisk znaleźli się m.in. prof. Tomasz Komornicki, prof. Tadeusz Markowski, prof. Jacek Zaucha, prof. Paweł Churski, dr hab. Przemysław Śleszyński oraz prof. Irena Lipowicz.

Wskazywano również na liczne apele i opinie w sprawie projektu ustawy metropolitalnej dla Pomorza. Wśród podmiotów, które miały zabrać głos, wymieniono:

• Radni Sejmiku Województwa Pomorskiego, Związek Gmin Pomorskich, Związek Miast i Gmin Morskich, Stowarzyszenie Żuławy,
• Wojewódzka Rada Dialogu Społecznego w Gdańsku, Związek Uczelni w Gdańsku im. D. Fahrenheita, Związek Stowarzyszeń Pomorska Sieć Leader, fundacja ARMAG (Agencja, Regionalnego Monitoringu Atmosfery Gdańsk-Gdynia-Sopot),
• Instytut Metropolitalny, Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, Unia Metropolii Polskich, Zarząd Związku Gmin Wiejskich RP,
• Wojewoda Pomorski, Wojewoda Śląski, Regionalna Izba Obrachunkowa w Gdańsku, Regionalna Izba Obrachunkowa w Katowicach,
• Konferencja Rektorów Uniwersytetów Polskich (KRUP), Pracodawcy Rzeczypospolitej Polskiej, Konsorcjum Naukowe (w tym m.in. Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego, Akademia Sztuk Pięknych w Katowicach, Uniwersytet Bielsko-Bialski, Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach, Politechnika Częstochowska, Śląski Uniwersytet Medyczny w Ka).

Uczestnicy spotkania podsumowali je wspólnym przekazem: region deklaruje gotowość do wdrożenia zmian, a wieloletni wysiłek wielu środowisk ma teraz zostać domknięty decyzją Prezydenta RP Karola Nawrockiego o podpisaniu ustawy metropolitalnej.